Xe máy ra khói trắng mỏng lúc sáng sớm hoặc trời lạnh, tan ngay sau ống xả và hết khi máy nóng là hơi nước, không phải bệnh. Khói trắng ngả xanh, đặc, mùi nhớt khét, vẫn còn khi máy đã nóng là dấu hiệu đốt nhớt do xéc măng mòn, phớt xupap chai hoặc đổ nhớt quá vạch. Ở xe làm mát bằng dung dịch, khói trắng dày kèm hao nước mát có thể do nước lọt vào buồng đốt, cần đưa ra tiệm.
| Loại khói | Nguyên nhân có thể | Việc làm trước | Khi nào cần thợ |
|---|---|---|---|
| Trắng mỏng, tan nhanh, hết khi máy nóng | Hơi nước ngưng tụ | Không cần làm gì | Không cần |
| Trắng xanh, mùi nhớt khét, liên tục | Xéc măng mòn, xi lanh xước | Kiểm tra que thăm, theo dõi hao nhớt | Sớm |
| Xanh vài giây lúc mới nổ rồi hết | Phớt xupap chai | Để ý khói buổi sáng | Khi hao nhớt rõ |
| Trắng xanh sau khi vừa thay nhớt | Đổ nhớt quá vạch | Kiểm tra lại mức nhớt | Nếu rút bớt vẫn khói |
| Trắng dày, mùi ngọt, bình nước mát hao | Nước làm mát vào buồng đốt | Kiểm tra bình phụ khi máy nguội | Ngay |
Hơi nước và khói khác nhau thế nào
Khi xăng cháy, một trong những sản phẩm là hơi nước. Buổi sáng, ống xả còn lạnh làm hơi nước ngưng lại thành làn trắng. Làn này mỏng, tan trong vài chục centimet, không có mùi khét và giảm dần khi pô nóng lên. Xe đi quãng ngắn trong trời mát có thể thấy cả ngày. Đó là điều bình thường.
Khói do đốt nhớt khác ở ba điểm: màu trắng ngả xanh, đọng lại trong không khí lâu hơn, và có mùi nhớt cháy hắc. Khói này còn nguyên khi máy đã nóng, rõ hơn khi tăng ga hoặc khi nhả ga lúc xuống dốc.
Nguyên nhân xe máy xì khói trắng
Xéc măng mòn, xi lanh xước
Xéc măng gạt nhớt trên thành xi lanh xuống cacte. Khi xéc măng mòn hoặc bó trong rãnh, nhớt lọt lên buồng đốt và cháy cùng xăng. Xi lanh xước do thiếu nhớt hoặc bụi bẩn cũng cho kết quả giống vậy. Xe thường kèm yếu máy, hao nhớt.
Phớt xupap chai
Phớt xupap là vòng cao su nhỏ ôm thân xupap. Khi phớt chai cứng, nhớt chảy dọc thân xupap vào buồng đốt lúc xe để nghỉ. Nổ máy lên sẽ có một đợt khói xanh vài giây rồi hết.
Đổ nhớt quá vạch
Sau khi thay nhớt mà xe bắt đầu khói, hãy kiểm tra mức nhớt trước tiên. Nhớt nhiều quá bị đẩy qua ống thông hơi vách máy vào hộp lọc gió, rồi bị hút vào buồng đốt.
Nước làm mát lọt vào buồng đốt
Ở xe làm mát bằng dung dịch, gioăng mặt máy hỏng hoặc mặt máy cong có thể để dung dịch lọt vào xi lanh. Khói trắng dày, mùi ngọt, bình nước phụ hao dần dù không thấy rò bên ngoài. Trường hợp này cần sửa sớm vì dễ dẫn đến quá nhiệt.
Cách kiểm tra tại nhà
- Nổ máy cho nóng hẳn, khoảng 10 phút chạy. Nếu khói hết, gần như chắc là hơi nước.
- Nếu khói còn, ngửi mùi. Mùi nhớt khét là đốt nhớt.
- Kiểm tra mức nhớt theo cách của sách hướng dẫn Honda: máy nổ cầm chừng 3 đến 5 phút, tắt máy đợi 2 đến 3 phút, dựng chân chống giữa trên nền phẳng, đưa que thăm vào hết không vặn rồi đọc.
- Ghi số km và mức nhớt, kiểm tra lại sau vài trăm km để biết nhớt hao nhanh hay chậm.
- Xe làm mát dung dịch: khi máy nguội, xem mức trong bình phụ, so sánh sau vài ngày.
- Tháo bugi xem. Bugi ướt dầu, bám muội đen là nhớt đang vào buồng đốt.
Cách xử lý
- Nhớt quá vạch: rút bớt cho đúng vạch trên. Vệ sinh hộp lọc gió nếu dính nhớt.
- Phớt xupap: thợ thay phớt xupap, thường làm cùng rà xupap.
- Xéc măng, xi lanh: thay xéc măng; xi lanh xước thì làm lại xi lanh và piston.
- Nước làm mát vào buồng đốt: thay gioăng mặt máy, kiểm tra độ phẳng mặt máy, thay dung dịch làm mát mới.
- Trong lúc chờ sửa, luôn giữ nhớt ở giữa hai vạch, không để máy chạy thiếu nhớt.
Khói trắng sau khi rửa xe hoặc đi mưa
Nước đọng trong ống xả sau khi rửa xe, đi mưa hoặc lội nước sẽ bốc hơi khi máy nóng, tạo làn khói trắng trong vài phút đầu. Làn này không có mùi nhớt và tự hết. Nếu khói trắng kéo dài sau khi xe vừa lội nước sâu, hãy kiểm tra que thăm nhớt và hộp lọc gió vì nước có thể đã vào máy.
Khi nào phải ra tiệm
- Khói trắng xanh liên tục khi máy nóng.
- Phải châm nhớt nhiều giữa hai lần thay.
- Xe yếu, khó nổ kèm khói.
- Bình nước mát hao mà không thấy rò.
Chi phí tham khảo
Rút bớt nhớt hay vệ sinh lọc gió gần như không tốn. Thay phớt xupap, gioăng mặt máy ở mức trung bình. Làm lại xi lanh, piston và xéc măng tốn nhiều nhất. Giá khác nhau theo dòng xe và nơi sửa.
Câu hỏi thường gặp
Xe máy bị ra khói trắng có sao không?
Khói trắng mỏng, tan nhanh, hết khi máy nóng là hơi nước, không sao. Khói trắng xanh mùi nhớt khét vẫn còn khi máy nóng là đốt nhớt, cần kiểm tra.
Xe máy bị xì khói trắng khi mới thay nhớt là sao?
Thường do đổ nhớt quá vạch trên. Kiểm tra que thăm đúng cách và rút bớt. Nếu mức nhớt đúng mà vẫn khói, cho thợ kiểm tra xéc măng và phớt xupap.
Xe tay ga bị ra khói trắng là bị gì?
Nguyên nhân giống xe số: hơi nước, đốt nhớt hoặc nhớt quá vạch. Xe tay ga làm mát bằng dung dịch còn có khả năng nước mát lọt vào buồng đốt, cần xem bình nước phụ.
Xe máy bị xì khói có chạy tiếp được không?
Hơi nước thì chạy bình thường. Đốt nhớt nhẹ vẫn chạy được nhưng phải kiểm tra nhớt thường xuyên và sửa sớm. Khói dày kèm hao nước mát thì nên dừng và ra tiệm.